Czy umiesz dokonac pomiaru cisnienia...
W raporcie z 2002 roku eksperci Swiatowej Organizacji Zdrowia (WHO), zgodnie uznaja nadcisnienie tetnicze za najwieksze zagrozenia dla zdrowia ludzkosci XXI wieku. W Polsce ponad 30% doroslych, czyli wiecej niz 8 milionow osob, cierpi na te chorobe. Ze wzgledu na zagrozenie, jakie niesie ze soba nierozpoznane i nie leczone nadcisnienie, kazdy zdrowy dorosly powinien kontrolowac swoje cisnienie co najmniej raz w roku.
Czym jest cisnienie?
Cisnienie tetnicze to sila, z jaka krew uderza w sciany naczyn krwionosnych. Wyrozniamy cisnienie skurczowe i rozkurczowe.
Cisnienie skurczowe - najwyzsze cisnienie w ukladzie tetniczym w czasie skurczu komor serca w fazie wyrzucania krwi na obwod. Prawidlowe normy cisnienia skurczowego to 90 -140 mm Hg
Cisnienie rozkurczowe - najnizsze cisnienie w ukladzie tetniczym w czasie rozkurczu komor serca w fazie rozluznienia i w fazie napelnienia. Prawidlowe normy cisnienia rozkurczowego 60-90 mm Hg.
Pomiarow cisnienia dokonujemy za pomoca aparatu: sfigmomanometru ( cisnieniomierza) rteciowego, sprezynowego, automatycznego, polautomatycznego. Pomiar jest oznaczany wg metody Riva - Rociego.
Jak prawidlowo wykonac pomiar cisnienia.
1. Badany powinien siedziec lub lezec w wygodnej pozycji przez 5 minut w spokojnym miejscu, z ramieniem opartym na poziomie serca, nie skrepowanym ciasna odzieza. W ciagu godziny przed pomiarem osoba badana powinna unikac wysilku, skrajnych temperatur, nie jesc, nie pic kawy, nie palic.
Jesli mamy cisnieniomierz automatyczny sprawa jest w miare prosta nalezy stosowac sie do zalecen punktu pierwszego po czym zalozyc cisnieniomierz na nadgarstek i go uruchomic i odczytac wynik. Sprawa sie nieco komplikuje kiedy cisnieniomierz starszego typu (rteciowy lub sprezynowy)
2. Wzrok wykonujacego badanie powinien znajdowac sie na wysokosci menisku skali, nalezy unikac wymuszonej, niewygodnej pozycji ciala.
3. Nalezy wybrac odpowiedni rozmiar mankietu.
4. Mankiet pozbawiony calkowicie powietrza, umieszczamy co najmniej 2,5 cm powyzej zgiecia lokciowego, powinien gladko opasac ramie, nie krepujac go, jednoczesnie czesc wypelniona powietrzem winna znajdowac sie nad tetnica ramienna.
5. Aby oszacowac cisnienie, stetoskop nalezy umiescic nad tetnica, szybko napompowac mankiet do wartosci cisnienia o 30 mm Hg przekraczajacej te, przy ktorej nastapil zanik pulsu. Oproznij mankiet z predkoscia 2-3 mm Hg/s.
6. Odczytac po uslyszeniu pierwszego tonu cisnienie skurczowe, a cisnienie rozkurczowe w momencie zaniku tonow.
7 Zawsze odczekaj ok 15 sekund przed powtornym pomiarem.
Co zrobic kiedy stwierdzimy nadcisnienie...
U wiekszosci pacjentow leczenie staje sie konieczne, gdy wartosc cisnienia trwale przekracza 140/90 mmHg.
U chorych z nieleczonym nadcisnieniem tetniczym uklad krazenia pozostaje stale narazony na wysokie cisnienie plynacej krwi. Uszkodzeniu ulegaja naczynia tetnicze, a serce zmuszone jest do nadmiernej pracy.
U chorych na nadcisnienie tetnicze szybciej rozwija sie miazdzyca w tetnicach, czesciej wystepuje choroba wiencowa, zawal serca i udar mozgu, niewydolnosc serca, nerek i demencja.
Kazdy chory powinien wyeliminowac czynniki, ktore sprzyjaja wzrostowi cisnienia: nadwage, ograniczyc spozycie soli kuchennej, picie alkoholu, przestac palic papierosy i regularnie uprawiac sport. A najwazniejsze regularnie zazywac przepisane leki na nadcisnienie, dokonywac pomiarow cisnienia oraz konsultowac sie z lekarzem prowadzacym.
A TY kiedy ostatnio dokonywales (as) pomiaru cisnienia?
Rafal Kosciolowicz
