Milosc wsród piratów
Wody Morza Karaibskiego i znajdujace sie tu wyspy, stanowily mekke
dla 18-wiecznych piratów, którzy - pracujac glównie dla korony
brytyjskiej - napadali i szabrowali okrety hiszpanskie, holenderskie
i francuskie. Rzadkoscia wsród nich byly kobiety, ale jednak i one zapisaly sie
w dziejach piractwa niezlym kunsztem i brawura.
Do najslynniejszych nalezaly Anne Bonny, Mary Reade, Grace
O'Malley, która dowodzila 3 galeonami z zaloga ponad 200 piratów,
Jacquote Delahaye, Anne Dieu-le-veut (Anna, która chce Bóg) i Mary
Crickett. Ogólnie kobiety nie byly mile widziane na okretach pirackich,
gdzie dominowal Kod Piratów, ustalany miedzy kapitanem i zaloga.
Artykuly Kodu okreslaly prawa panujace wsród zalóg pirackich.
I tak np. Artykul VI ustalal, ze Bartholomew Roberts znany bardziej jak Czarnobrody w 1721 r. stwierdzal:
"Wsród zalogi nie moze byc ani chlopca ani kobiety. Jezeli ktokolwiek uwiedzie jedna z tych plci i wezmie ja pod przebraniem na morze - zostanie ukarany smiercia".
Niemniej jednak kobiety wstepowaly w szeregi piratów w przebraniach meskich. Powodem byla pogon za przygoda lub chec towarzyszenia mezowi.
Mary Reade urodzila sie w Devon pod koniec XVII w., dokladna data urodzenia nie jest znana. Jej matka poslubila marynarza, który zaginal podczas jednej z wypraw, a owocem tego zwiazku bylo dziecko, chlopiec. Maz nie wracal, a matka ponownie zaszla w ciaze i urodzila dziewczynke, Mary. Aby uniknac ponizenia i plotek, przeniosla sie na wies. Chlopiec jednak w krótce zmarl. Niewiele czasu uplynelo gdy pieniadze sie wyczerpaly i trzeba bylo znalezc jakies rozwiazanie. Zdajac sobie sprawe, ze tesciowa posiada pewien majatek i z latwoscia moglaby zajac sie dzieckiem, pomyslowa wdówka postanowila przedstawic Mary jako... chlopca. Tesciowa wyrazila zgode na przyjecie i Mary i dziecka. Tak wiec mloda Mary byla wychowywana jako chlopiec. Gdy stara pani Reade zmarla, Mary oddana zostala na uslugi do pewnej damy francuskiej, gdzie wystepowala jako paz. W miare dorastania, dziewczyna nabierala sily i zrecznosci i gdy sluzba sie skonczyla Mary postanowila zapisac sie do wojska, wstepujac w szeregi marynarzy brytyjskiego okretu wojennego. Poniewaz miala zbyt watla figurke, niezbyt dlugo przebywala na statku. Udala sie do Flandrii i przystapila do szkoly kadetów, nadal w przebraniu meskim. W akcjach wojskowych wykazywala sie brawura, odwaga i umiejetnosciami, ale nie uzyskala awansu, który najczesciej byl kupowany, a fortuny Mary nie posiadala. Opuscila wiec korpus i postanowila przylaczyc sie do kawalerii, gdzie w dosc krótkim czasie pozyskala szacunek kawalerzystów i oficerów.
Natura ma jednak swoje prawa i tymze prawem Mary Reade poznala przystojnego oficera flamandzkiego, do którego jej ukryte damskie serce poczelo mocniej pukac i tak Mary... zakochala sie. Jej zachowanie uleglo drastycznej zmianie, co zwrócilo uwage zarówno otoczenia jak i jej wybranka, który jak narazie o kamuflazu nie wiedzial. Uznano ja za szalona. Milosc jednak potrafi niesc rozwiazania. Poniewaz oboje spali w tym samym namiocie, w niedlugim czasie Mary ujawnila obiektowi swych westchnien swa prawdziwa plec. Nie da sie opisac zaskoczenia jak i radosci kawalerzysty, który sobie juz umyslil, ze bedzie mial naloznice. Mary jednak okazala sie twarda sztuka i ostudzila goraca krew mlodzienca, wymagajac oden szacunku i uwodzenia naleznego przyszlej zonie. W niedlugim czasie cala sprawa wyszla na jaw i namiotowe umizgi skonczyly sie zwiazkiem malzenskim. Po slubie mlodzi postanowili zakonczyc kariere wojskowa i otworzyli mala tawerne pod "Trzema podkowami" , która miala wielkie powodzenie, szczególnie wsród braci zolnierskiej.
Szczescie nie trwalo dlugo. Maz Mary zmarl, wojna sie skonczyla i knajpa splajtowala. Coz mogla uczynic mloda wdowa? Ponownie przebrala sie w meskie szaty i wyruszyla do Holandii, by zaokretowac sie na statek plynacy do Indii Zachodnich (czyli do dzisiejszej Ameryki Srodkowej). Zaatakowany przez piratów holenderski statek zostal spladrowany a Mary jako jedyna osoba mówiaca po angielsku zostala zatrzymana na pokladzie pirackim. Przez pewien czas plywala z piratami i napadala na okrety hiszpanskie w poblizu Morza Karaibskiego.
Gdy zostala ogloszona królewska amnestia dla piratów, Mary wraz z kamratami skorzystala z oferty i przez dlugi czas zyla na ladzie z owoców swej pirackiej dzialalnosci. Ale jak wszystko co dobre sie konczy, tak i pieniadze, zrabowane, skarby i dobytek tez sie wyczerpaly. Mary dowiedziala sie, ze kpt. Calico Jack Rackham na wyspie New Providence organizuje prywatna wyprawe morska i wraz z kilkoma kompanami zaciagnela sie pod jego rozkazy.
Calico Jack, to angielski pirat byl typowym karaibskim piratem polujacym przy uzyciu niewielkiego slupa na male statki handlowe w zegludze kabotazowej. Nic nie wiadomo o jego przeszlosci, ale z cala pewnoscia w roku 1718 pojawil sie na wyspie New Providence na Bahamach, gdzie wstapil do pirackiej zalogi Charlesa Vane'a i bral udzial w brawurowej ucieczce Vane'a z wyspy, gdy ich statek zostal zaatakowany przez okret brytyjski gubernatora Woodesa Rogersa. Pozbawiony statku Calico wrócil do New Providence, gdzie - w ramach ogloszonej przez gubernatora Rogersa amnestii dla piratów - zostal ulaskawiony. Wedlug innej relacji porzucil droge przestepstwa z wlasnej woli.
Tak sie jednak stalo, ze wkrótce potem poznal Anne Bonny, kobiete-pirata, w meskim przebraniu, która prawdopodobnie zostala jego kochanka. Praworzadne zycie na ladzie okazalo sie nie do zniesienia, wiec w sierpniu 1719 roku Rackam ukradl slup William i wrócil do piractwa. W jego zalodze znalazly sie dwie kobiety: Anne Bonny i Mary Reade.
Calico Jack krazyl pomiedzy Bermudami a Hispaniola zajmujac kilka statków i znaczna ilosc zyskownych towarów. Nastepnie krazyl jakis czas wokól Kuby atakujac jednostki przybrzezne, po czym skierowal sie ponownie ku Jamajce. Tu opuscilo go szczescie.
Na pokladzoe statku Jacka Calico Mary Reade poznala równiez wystepujaca w maskim przebraniu Anne Bonney, inna kobiete-pirata. Anne polubila "Marka" i zakochala sie w nim, wiec Mary nie miala innego wyjscia, jak ujawnic swa plec. Anne pierwsza przyznala, ze jest kobieta, liczac na wzgledy przystojniaka. Z kolei w Anne kochal sie sam kapitan Calico, i podejrzewajac ja o romans z "Markiem", a co za tym idzie o zdrade, grozil zastrzeleniem Mary Reade. Trzeba bylo wiec i jemu ujawnic kim naprawde byl "mlodzieniec". Obie piratki zaprzyjaznily sie i nadal wystepowaly w meskim przebraniu. Niemniej jednak w walkach i napadach wiodly prym, wykazujac sie niebywala odwaga.
Wkrótce serce Mary zabilo jeszcze raz i dziewczyna ponownie wpadla w sidla milosci. Jej ulubikencem byl mlody, przystojny pirat, o dosc chuderlawej postawie. Z biegiem czasu Mary stala sie natarczywa, wykorzystujac kazda chwile ze swoim ulubiencem, a gdy juz zdobyla jego zaufanie - objawila mu kim naprawde jest. Szacunek i przyjazn szybko zamienily sie w namietna milosc.
Los sprawil im figla. Kochanek bowiem wdal sie w jakas awanture z jednym ze swych kompanów i w konsekwencji, zgodnie z Kodem Piratów mialo dojsc do pojedynku miedzy nimi na ladzie. Mary nie dopuszczala mysli, ze jej ulubieniec, znacznie mniejszy od poteznego draba-rywala, móglby z pojedynku sie wycofac i stac sie posmiewiskiem piratów. Wywolala wiec burde ze zwasnionym piratem i sprowokowala z nim pojedynek, dwie godziny wczesniej. Oboje zostali odstawieni na lad, z pistoletem i szabla. Oddali do siebie strzaly, ale nie trafili, wiec z furia rzucili sie na siebie, wymachujac szablami. Mary, bedac drobniejsza i zwinniejsza, unikala ciosów, odparowywala uderzenia i sama zadawala niebezpieczne pchniecia, czekajac na sposobnosc zdecydowanego ataku. W pewnej chwili pirat potknal sie i zachwial. Mary wykorzystala szanse. Ku ogromnemu zaskoczeniu pirata, rozerwala swa bluze marynarska ukazujac mu kobiece piersi. Przeciwnika zatkalo, i w tym momencie szabla Mary swisnela w powietrzu prawie odcinajac mu glowe.
Gdy jej ulubieniec przybyl na lad na pojedynek, nie mial juz z kim walczyc. Mlodzi przyrzekli sobie wiernosc, co prawem pirackim oznaczalo malzenstwo. Tymczasem ktp. Calico Rackham upojony kolejnym zwyciestwem spil sie wraz z zaloga. Stojacy na kotwicy u brzegu wyspy piracki statek zostal odkryty i zaatakowany przez patrolowy slup wladz Jamajki. Wszyscy mezczyzni na pokladzie byli kompletnie pijani, ale - zgodnie z pózniejszymi zeznaniami - obie kobiety potrafily zmusic ich do dzialania. W rezultacie Calico przecial cume kotwiczna i uciekl, ale poscig trwal cala noc. Rano, po wymianie ognia, brytyjski kapitan Barnett dokonal abordazu i zdobyl piracki statek glównie dlatego, ze piraci byli kompletnie pijani, a jedyny opór stawilay... kobiety. Lecz i one musialy zlozyc bron.
Po trwajacym kilka tygodni procesie wszyscy mezczyzni, z Calico na czele, zostali skazani na smierc i powieszeni w listopadzie 1720 roku. Kobiety, bedace w ciazy, zeslano do wiezienia. Mary umarla w w wiezieniu w 1720 r. wraz z dzieckiem. Anne Bonnez jakimss cudem zniknela z celi wieziennej i umknela petli. Dane o niej zostaly w tajemniczy sposób wymazane z rejestru wieziennego.
Opr. Jan Palister